Τις τελευταίες ημέρες ένα βίντεο κάνει τον γύρο του διαδικτύου μετρώντας εκατομμύρια προβολές. Δείχνει την προσπάθεια της Christina Koch, της αστροναύτη που μετείχε στην αποστολή Artemis II της NASA να δυσκολεύεται να περπατήσει ευθεία και να εκτελέσει απλές ασκήσεις ισορροπίας. Δύο φυσικοθεραπευτές βρίσκονται σε ετοιμότητα δίπλα της για να την πιάσουν αν πέσει.

Η Koch και οι συνάδελφοί της Reid Wiseman, Victor Glover και Jeremy Hansen προσθαλασσώθηκαν στις 11 Απριλίου στα ανοικτά του Σαν Ντιέγκο μετά από μια ιστορική 10ήμερη πτήση γύρω από τη Σελήνη. Όμως παρά το γεγονός ότι έχουν περάσει αρκετές ημέρες από την επιστροφή τους στη Γη και άρα σε συνθήκες βαρύτητας, θα τους πάρει αρκετό καιρό να συνηθίσουν. Ακόμα και να περπατούν.

Και υπάρχει επιστημονική εξήγηση για αυτό.

View this post on Instagram

A post shared by Christina Hammock Koch (@astro_christina)

Ερευνητές που συνεργάστηκαν με 11 αστροναύτες ανακάλυψαν ότι ακόμη και σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας, ο εγκέφαλος συνεχίζει να λειτουργεί σαν να υπάρχει βαρύτητα, ένα εύρημα που θα μπορούσε να επηρεάσει μελλοντικά την εξερεύνηση του διαστήματος.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με μία νέα μελέτη, είναι τόσο βαθιά ριζωμένη η μνήμη της βαρύτητας στον ανθρώπινο εγκέφαλο, ώστε οι αστροναύτες στο διάστημα συνεχίζουν να εκτιμούν λανθασμένα τη δύναμη που πρέπει να ασκήσουν για να κρατούν αντικείμενα, ακόμη και αφού έχουν περάσει μήνες σε κατάσταση έλλειψης βαρύτητας.

Τα ευρήματα, που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Journal of Neuroscience, ρίχνουν φως στο πόσο βαθιά η εμπειρία της βαρύτητας που βιώνουμε καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μας διαμορφώνει τις πιο βασικές σωματικές κινήσεις.

Η μελέτη, υπό την καθοδήγηση του Philippe Lefèvre, καθηγητή Βιοϊατρικής Μηχανικής στο Université Catholique de Louvain και στο Ικερμπάσκε, παρακολούθησε 11 αστροναύτες (2 γυναίκες, 9 άνδρες) στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό κατά τη διάρκεια αποστολών που διήρκεσαν πέντε με έξι μήνες.

Όπως εξηγεί ο Lefèvre, στη Γη, το να πιάσεις ένα αντικείμενο είναι μια ασύμμετρη κίνηση: ασκείς μεγαλύτερη πίεση όταν σηκώνεις κάτι παρά όταν το κατεβάζεις, καθώς η βαρύτητα απειλεί να το τραβήξει από το χέρι σου στο κατέβασμα.

Σε συνθήκες μικροβαρύτητας όμως, αυτό δεν ισχύει.

Ένα αντικείμενο που απελευθερώνεται σε οποιοδήποτε σημείο της τροχιάς του απλώς θα παρασυρθεί και θα επιπλεύσει, πράγμα που σημαίνει ότι η δύναμη σύσφιξης θα πρέπει να είναι η ίδια καθ’ όλη τη διάρκεια της κίνησης. Οι ερευνητές περίμεναν ότι οι αστροναύτες θα το καταλάβαιναν αυτό αρκετά γρήγορα.

Όμως, δεν συνέβη. Αντίθετα, συνέβη κάτι πιο παράξενο. Αντί να εξισορροπούν τη δύναμη σύσφιξής τους, οι αστροναύτες άρχισαν στην πραγματικότητα να σφίγγουν πιο δυνατά στο ανώτερο σημείο της κίνησης παρά στο κατώτερο.

Ο Lefèvre το εξηγεί ως ένα είδος αντιληπτικής ψευδαίσθησης που πηγάζει από την προσδοκία: «Όταν βρίσκεσαι στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό σε κατάσταση έλλειψης βαρύτητας, η κίνηση γίνεται συμμετρική, καθώς δεν υπάρχει πλέον η επίδραση της βαρύτητας… αυτό που παρατηρήσαμε ήταν ότι ο αστροναύτης κρατούσε το αντικείμενο πιο σφιχτά όταν βρισκόταν στην κορυφή παρά στο κάτω μέρος. Ο εγκέφαλος, κατά κάποιον τρόπο, υπερκαλύπτει την προσδοκία».

Με άλλα λόγια, ο εγκέφαλος γνωρίζει ότι το αντικείμενο θα έπρεπε να φαίνεται βαρύ και υπερδιορθώνει όταν αυτό δεν συμβαίνει. Ακόμη και μετά από μισό χρόνο πλεύσης στο διάστημα, δεκαετίες γήινου ενστίκτου αποδείχθηκαν σχεδόν αδύνατο να ξεπεραστούν.

Η ομάδα των ερευνητών συνάντησε επίσης τους αστροναύτες μία ημέρα μετά την προσθαλάσσωσή τους, ένα χρονικό διάστημα που παρουσιάζει έτσι κι αλλιώς αρκετές δυσκολίες, δεδομένου ότι τα μέλη του πληρώματος που επιστρέφουν είναι συχνά εξαντλημένα και χρειάζονται άμεση ιατρική φροντίδα. Αυτό που διαπίστωσαν τους εξέπληξε.

Στις πρώτες τους κινήσεις, οι αστροναύτες εξακολουθούσαν να κρατούν τα αντικείμενα σαν να βρίσκονταν σε κατάσταση έλλειψης βαρύτητας, μία ενστικτώδης αντίδραση που ενέχει κινδύνους όταν χειρίζονται αντικείμενα που ενδέχεται να πέσουν ή να υποστούν ζημιά. Ωστόσο, μετά από μερικές δεκάδες μόνο επαναλήψεις, ο τρόπος με τον οποίο κρατούσαν τα αντικείμενα είχε ομαλοποιηθεί πλήρως.

Πώς η μελέτη θα βοηθήσει μελλοντικές αποστολές

Τα ευρήματα θα μπορούσαν να συμβάλλουν αποτελεσματικά και για τις μελλοντικές αποστολές, ιδίως για τις μακροχρόνιες αποστολές στη Σελήνη ή στον Άρη.

«Αν, για παράδειγμα, προετοιμάζουμε αστροναύτες να προσεληνωθούν, ίσως χρειαστούν κάποια ειδική εκπαίδευση, καθώς ο τρόπος με τον οποίο θα χειρίζονται αντικείμενα ενδέχεται να επηρεαστεί από τη μερική βαρύτητα», λέει ο Lefèvre.

Οι ερευνητές αναφέρουν ότι αναμένονται περαιτέρω δεδομένα, μεταξύ των οποίων και ευρήματα σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο αντιδρούν οι αστροναύτες όταν αντικείμενα συγκρούονται απροσδόκητα, ένα άλλο σενάριο όπου οι προσαρμογές της λαβής σε κλάσματα δευτερολέπτου θα μπορούσαν να κάνουν τη διαφορά.

Το μόνο σίγουρο πάντως είναι πως η Koch πρέπει να περιμένει λίγο πριν ξανακάνει σέρφινγκ, όπως είπε η ίδια.

«Όταν οι άνθρωποι ζουν σε συνθήκες μικροβαρύτητας, τα συστήματα του σώματός μας που έχουν εξελιχθεί για να ενημερώνουν τον εγκέφαλό μας για τις κινήσεις μας, τα αιθουσαία όργανα, δεν λειτουργούν σωστά. Ο εγκέφαλός μας μαθαίνει να αγνοεί αυτά τα σήματα και έτσι, όταν επιστρέφουμε για πρώτη φορά στη βαρύτητα, βασιζόμαστε σε μεγάλο βαθμό στην όρασή μας για να προσανατολιστούμε.

«Μια βόλτα με κλειστά μάτια μπορεί να είναι αρκετά δύσκολη! Η γνώση αυτού του φαινομένου μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση του ιλίγγου, των εγκεφαλικών κρανιοεγκεφαλικών κακώσεων και άλλων νευρολογικών παθήσεων», ανέφερε.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ LIFE ΣΧΕΤΙΚΟ ΘΕΜΑ LIFE

Ακολουθήστε το OneMan στο Google News και μάθετε τις σημαντικότερες ειδήσεις.

Πηγή: www.oneman.gr      Αρχική